Maar hoe moet je hier dan mee omgaan? Hoe maak je andere keuzes? Als ondernemer voel je altijd een bepaalde druk om constant een bepaalde omzet te behalen, zodat je de rekeningen en je salaris kan betalen. Er bestaat geen gegarandeerde omzet, maar jij bent hierin wel de sleutel. Hoe sta je ervoor als je omzet tijdelijk lager is? Heb je voldoende buffers? Wat zijn de gevolgen als er minder binnenkomt dan verwacht?
Financiële zorgen of stress is geen onderwerp waar we graag over praten. Het is nog altijd een taboe en er zit ook veel schaamte op. Gek eigenlijk, want heel veel mensen hebben moeite om hun financiële situatie op orde te houden.
Wanneer heb je zorgen en wanneer heb je problemen? Dat is voor iedereen anders. Het gaat vooral om hoe jij dit zelf ervaart. Het gevoel dat de situatie jou geeft.
Vrijheid
Je bent vast en zeker ondernemer geworden met een reden. Je wilde meer vrijheid om te doen volgens jouw voorwaarden. Je had een ontzettend goed idee dat je in de markt wilde zetten, er deed zich een kans voor die je met beide handen aangreep of het kwam toevallig op je pad en je dacht: “Waarom ook niet?” En zo begon je zonder ervaring en voorbereiding aan een nieuw avontuur.
Ik hoor zelf bij de laatste categorie, in combinatie met een kans die ik niet wilde laten schieten. Neemt niet weg dat ik de keuze om ondernemer te worden weloverwogen heb gemaakt. Ik heb namelijk een gezin en financiële verantwoordelijkheden. Als ik dit avontuur aan zou gaan, dan moest ik er wel een bepaald inkomen uit halen.
De ondernemersrealiteit
Nederland telt veel zelfstandige ondernemers, met en zonder personeel. Een groot deel daarvan werkt in de zakelijke dienstverlening en veel ondernemers werken regelmatig buiten kantoortijden.
Wat ik in de praktijk vaak zie, is dat ondernemers hard werken, een mooie omzet draaien, maar zichzelf nog steeds te weinig uitkeren. Zeker bij zzp’ers en kleine ondernemers loopt het inkomen sterk uiteen per sector, fase van het bedrijf en manier van ondernemen. Daarbij zijn veel ondernemers niet of beperkt verzekerd tegen arbeidsongeschiktheid en bouwen ze niet altijd structureel aan pensioen, buffers of financiële zekerheid. En juist dat maakt het belangrijk om niet alleen naar omzet te kijken, maar ook naar winst, salaris, belasting, kosten en reserves.
Want een bedrijf dat omzet draait, is niet automatisch een financieel gezond bedrijf.
Financiële stress
Wij leven in een welvarend land. Toch hebben veel huishoudens moeite met rondkomen en komen betaalachterstanden vaker voor dan je misschien denkt. Je kan je voorstellen dat dit gepaard gaat met financiële stress en spanningen, maar ook met fysieke en psychische klachten. Financiële stress heeft invloed op je hoofd, je lijf, je relaties en je keuzes.
Ook als ondernemer kan financiële onrust je volledig blokkeren. Onrust kan ontstaan doordat er te weinig geld is, maar ook doordat je niet kan doen wat je wil doen. Of doordat je jezelf vergelijkt met je omgeving en denkt: “Bij anderen lijkt het allemaal beter geregeld.” Mensen gaan zich afzonderen, omdat ze het zich niet kunnen permitteren. Of omdat ze zich schamen. Want ja, je moet het toch op orde hebben?
Maar zo simpel is het niet.
Als ondernemer
Ik ben al jaren ondernemer. Ik startte als boekhouder en werkte als urenfabriek. Er kwam een enorme ommezwaai toen ik kennismaakte met de Profit First methode. Profit First leerde mij om anders naar geldstromen te kijken. Niet achteraf constateren wat er overblijft, maar actief sturen op winst, salaris, belastingen, kosten en reserves.
Die manier van kijken heeft uiteindelijk geleid tot mijn eigen Grip op je Geld methode. Een methode waarmee ik ondernemers help om niet alleen hun administratie op orde te hebben, maar vooral te begrijpen wat hun cijfers vertellen en hoe ze op basis daarvan betere keuzes maken.
Wat ik als ondernemer heel belangrijk vind, is dat ik nooit financieel afhankelijk word door de keuzes die ik maak. Ik wil een goed salaris halen uit mijn bedrijf, geen schulden, buffers voor onzekere tijden, voorzieningen voor pensioen en arbeidsongeschiktheid en vooral ook netto voldoende overhouden. Ik kan je verklappen dat dit natuurlijk niet allemaal binnen één jaar is gelukt. Wat me wel lukte, is dat ik stap voor stap steeds meer grip kreeg op mijn geldstromen, mijn keuzes en mijn financiële fundament.
De praktijk
Ik werk niet meer als boekhouder, maar als winstadviseur. Naast het feit dat ik het goede voorbeeld wil geven aan mijn klanten, vind ik het belangrijk dat zij ontdekken wat hun mogelijkheden zijn en hoe ze die kunnen bereiken. We werken intensief samen en sturen op basis van actuele cijfers.
Als je werkt met mijn Grip op je Geld methode wil dat niet zeggen dat je nooit meer geldzorgen hebt. Zeker als er zich situaties voordoen waardoor inkomen wegvalt of daalt, bijvoorbeeld door verlof, ziekte, een veranderend aanbod of een rustige periode, kunnen er alsnog financiële zorgen, stress of zelfs problemen ontstaan.
Klanten met financiële stress kenmerken zich door:
• Paniek. Ze weten niet meer wat ze moeten doen en kunnen vaak niet meer helder nadenken. Angst verlamt. Als je bang bent, is het enige wat je wilt: niet meer bang zijn. Je kan niet helder nadenken, omdat je op dat moment niet in oplossingen kan denken. De paniek overheerst.
• Chaos. Ze zijn het overzicht compleet kwijt. Vaak openen ze hun mails en post niet meer, uit angst voor nog meer tegenvallers. Betalen doen ze ook niet, maar ze wachten op de leverancier die als eerste om zijn geld roept.
• Overleven. Ze staan in de overlevingsstand en maken dan vaak de verkeerde financiële beslissingen. Ze geven hun laatste geld uit in de hoop dat die investering de redding is, sluiten een lening af om hun salaris te betalen of doen niets en blokkeren volledig.
• Gebrek aan focus. Deze is weg. Hun dag is niet ingedeeld, waardoor ze zich ook niet bezighouden met de belangrijkste zaken. Ze bellen geen potentiële klanten, promoten hun aanbod niet en weten niet waar ze moeten beginnen. Hun dag is een blinde vlek.
• Negativiteit. Positief blijven is niet altijd makkelijk, maar in deze situaties helpt negativiteit niet mee. “Ik kan het niet, ik stop ermee, zie je nu wel, dit wilde ik juist niet” zijn uitspraken die ik meer dan eens heb gehoord.
Wil je ergens vandaan of ergens naartoe?
Meer dan eens zit er een huilende klant tegenover me. Ik geef ze altijd even de ruimte voor hun emoties. Die mogen er ook zijn, alleen helpen ze meestal niet verder. Daarom ben ik de vrouw van de feiten.
Ik wil weten:
- Wat is er aan de hand?
- Wat is de oorzaak?
- Wat kunnen we daaraan doen?
Het voornaamste probleem is dat deze ondernemers anders blijven rondrennen in een vicieuze cirkel. Ze steken hun kop in het zand en belanden constant van het ene probleem in het andere. Er lijkt geen uitweg meer. Ik zeg dan: “Er is altijd een oplossing en daar gaan we samen naar zoeken en aan werken.”
De tweede stap is kijken naar de feiten aan de hand van een cashflowplanner:
- Wat staat er nu op je rekeningen?
- Welke facturen moet je nu betalen?
- Welke facturen moet je op korte termijn betalen?
- Wat komt er nu en in de komende weken nog aan omzet binnen?
Ik probeer ze uit die cirkel te halen. Het patroon te doorbreken door de paniek weg te nemen, overzicht te creëren, in actie te komen en focus aan te brengen op wat nu, maar ook op langere termijn belangrijk is. Dat geeft vaak al de rust die ze nodig hebben om weer helder te kunnen denken en hun creativiteit weer in te zetten. Ik ben hun vinger aan de pols en iemand die met ze meedenkt in mogelijkheden.
Overtuigingen
Als ondernemer moet je geld verdienen, anders heb je een dure hobby. Je hebt meestal geen garanties op een bepaalde omzet. Vaak zijn het dan ook niet alleen de geldzorgen zelf waar de ondernemer last van heeft, maar ook de overtuigingen die zij heeft over geld.
Bijvoorbeeld:
- Rijke mensen zijn arrogant
- Geld moet rollen
- Geld is niet belangrijk
- Wie voor een dubbeltje is geboren…
Je bent je maar bewust van een klein deel van je gedrag. Voor de rest gaat bijna alles op de automatische piloot. Hierdoor wordt ook een groot deel van wat jij denkt aangestuurd door wat jij gelooft. Je gedrag komt niet alleen voort uit bewuste beslissingen, maar ook uit onbewuste overtuigingen.
Ook bij klanten zie ik belemmerende overtuigingen terug. Overtuigingen die meer dan eens hardnekkig de kop opsteken. Een overtuiging is je eigen waarheid en het is een heel proces om deze om te buigen. Maar als je dan toch overtuigingen hebt, kan je ze beter de goede kant op sturen. In het boek Blut staat een waardevolle oefening om te ontdekken welke geldovertuigingen jij hebt. Ik kan hem je absoluut aanraden.
Uit het boek Blut:
Het gaat erom hoe je naar geld kijkt. Niet of je het hebt.
“De meeste mensen komen niet uit hun geldproblemen. Wat ze meestal niet doen is de oorspronkelijke oorzaken, overtuigingen en gewoonten wegnemen die de geldproblemen creëren.”
Terugkijkend
Vaak als je er middenin zit, zie je het niet. Terwijl als je terugkijkt alles als een puzzel in elkaar valt.
Waarom kreeg je eigenlijk zorgen of stress?
Hoe kan je dit in de toekomst voorkomen?
Wat Dorothée Loorbach hierover schrijft in haar boek Blut:
“Een zzp’er leeft veel te lang en te vaak voor de maand die komt en ze zijn al lang blij als ze hun salaris hebben. Je moet leren om op de lange termijn te kijken, je moet plannen hebben die je najaagt maar je moet je vooral voorbereiden op de dingen waarop je je niet kunt voorbereiden. Je moet een buffer hebben! Het is belangrijk om genoeg geld te hebben, sterker nog: het is een verplichting.”
Mijn tip zou zijn, zet drie stappen:
1. Wees je bewust van je financiële zorgen en de gevolgen hiervan. Stap over de angst heen om met de billen bloot te gaan. Door over schaamte te praten, is vaak al een groot deel opgelost. Maak het bespreekbaar.
2. Zoek hulp. Iemand die met je meekijkt. Iemand die denkt in mogelijkheden en oplossingen. Maak een plan en kom in actie.
3. Voorkom herhaling. Weet wat er nodig is om dit in de toekomst te voorkomen. Maak hier ook een plan voor.
Alleen actie zorgt voor resultaat. Ook als je zorgen, stress of problemen hebt.
